Wat is een groepstransportovereenkomst voor energiehubs en wat betekent het voor uw bedrijf? Een groepstransportovereenkomst is een afspraak tussen meerdere bedrijven op bijvoorbeeld een bedrijventerrein en de netbeheerder. Samen benutten zij efficiënter de bestaande netcapaciteit of een nieuwe gedeelde aansluiting, vaak gecombineerd met lokale opwek en opslag, om zo netcongestie te omzeilen en de energievoorziening robuuster te maken. Dit biedt grip op energiekosten en maakt groei mogelijk waar het net eerder beperkingen oplegde.
In het kort
- Een groepstransportovereenkomst regelt de gezamenlijke benutting van netcapaciteit voor energiehubs, wat de druk op het elektriciteitsnet vermindert.
- Bedrijven worden minder afhankelijk van het landelijke net, optimaliseren lokaal energiegebruik en verlagen hun energiekosten door slimme inzet van batterijopslag.
- De investering in een energiehub en bijbehorende batterijopslag kan een terugverdientijd hebben van circa 3 tot 8 jaar, afhankelijk van de schaalgrootte en de gekozen strategie.
Fase 1: Het ontstaan van een collectieve oplossing voor netcongestie
Netcongestie is een steeds grotere uitdaging voor veel bedrijven in Nederland, en met name in groeiregio's zoals delen van Noord-Brabant, Limburg en Zuid-Holland. Denk aan bedrijventerreinen rondom Eindhoven, Helmond en Tilburg, waar de vraag naar elektriciteit exponentieel groeit door industrialisatie en de energietransitie. De netbeheerders, zoals Enexis in die regio's, kunnen de benodigde transportcapaciteit vaak niet direct leveren. Dit belemmert bedrijven in hun groeiplannen of zelfs in hun dagelijkse bedrijfsvoering. Als reactie hierop zien we steeds vaker initiatieven ontstaan waarbij ondernemers de krachten bundelen, gesteund door gemeenten en provincies.
Een recent voorbeeld hiervan is de groepstransportovereenkomst die op 6 augustus 2026 werd getekend door ondernemers op bedrijventerrein De Waterlaat in Bergeijk, samen met netbeheerder Enexis. Dit is een belangrijke ontwikkeling die laat zien hoe lokaal oplossingen gezocht worden voor een landelijk probleem. Het doel van zo’n overeenkomst is de realisatie van een energiehub: een intelligent lokaal energiesysteem waar opwek (zoals zonnepanelen), verbruik en opslag (batterijen) met elkaar zijn verbonden en optimaal worden gecoördineerd. De deelnemende bedrijven op het Kempisch Ondernemers Platform, zoals energyFreedom en Alius, creëren hiermee een robuuster en toekomstbestendiger energiesysteem, minder afhankelijk van de knelpunten op het landelijke net. Voor bedrijven in bijvoorbeeld Venlo, Maastricht of Breda biedt dit perspectief; ook daar zien we de behoefte aan lokale energieoplossingen toenemen, gedreven door netcongestie bij netbeheerders zoals Enexis en Liander.
Fase 2: De mechaniek van de groepstransportovereenkomst en energiehub
Een groepstransportovereenkomst is een juridische afspraak tussen een collectief van bedrijven en de netbeheerder. In plaats van dat elk bedrijf een eigen, mogelijk te kleine, netaansluiting heeft die de netbeheerder niet kan verzwaren, bundelen ze hun krachten. Ze opereren onder één of enkele gezamenlijke, grotere netaansluitingen. Deze gedeelde aansluiting wordt dan beheerd als een energiehub. Binnen deze hub vindt de energie-uitwisseling lokaal plaats. Denk bijvoorbeeld aan een bedrijf dat op een zonnige dag veel stroom opwekt met zonnepanelen, terwijl een ander bedrijf op hetzelfde terrein juist veel stroom verbruikt voor zijn productieproces. In een energiehub kan die stroom direct van het ene naar het andere bedrijf vloeien, zonder dat het landelijke net overbelast raakt. Essentieel hierbij is de inzet van batterijopslagsystemen om overschotten op te vangen en tekorten aan te vullen. Zo wordt curtailment – het afschakelen van duurzame opwek bij overbelasting van het net – geminimaliseerd.
De werking van een energiehub steunt op een aantal pijlers:
- Gezamenlijk capaciteit benutten: De som van de pieken van individuele bedrijven is vaak lager dan de som van hun maximale aansluitwaarden. De hub benut dit efficiënter door het collectief te zien als één grootverbruiker of -producent, met een geoptimaliseerd piekvermogen.
- Lokaal opgewekte energie benutten: Energie die lokaal wordt opgewekt, wordt zoveel mogelijk ter plekke verbruikt. Dit vermindert de noodzaak om duurzame energie terug te leveren aan het overbelaste net, wat vaak gepaard gaat met lage vergoedingen of zelfs beperkingen.
- Minder afhankelijkheid van het net: Door lokaal te balanceren en op te slaan, worden de deelnemende bedrijven minder gevoelig voor fluctuerende dynamische tarieven en de congestieproblemen op het bredere net.
- Juridisch kader: De overeenkomst regelt de rechten en plichten van alle partijen, inclusief afspraken over transporttarieven, investeringen in gedeelde infrastructuur en de verdeling van kosten en baten. Dit vergt nauwkeurige afstemming met de netbeheerder en eventuele faciliterende partijen zoals Alius.
Fase 3: Financiële voordelen van een energiehub voor industriële gebruikers
De financiële argumenten voor deelname aan een energiehub en investeren in collectieve batterijopslag zijn sterk, vooral voor industriële en agrarische bedrijven met een aanzienlijk verbruiksprofiel of grote zonnepaneleninstallaties. De kostenbesparingen komen uit verschillende hoeken:
- Lagere netbeheerkosten: Door het gezamenlijke management van de netuitwisseling en peak shaving via de batterijopslag, wordt het maximale afname- en terugleververmogen van de hub efficiënter benut. Dit kan leiden tot lagere capaciteitskosten per deelnemer. In 2026 hanteren netbeheerders variabele capaciteitskosten die kunnen oplopen tot tientallen euro's per kW per jaar. Door de piekbelasting te reduceren, bijvoorbeeld met 100 kW, bespaart een bedrijf al snel duizenden euro's per jaar.
- Optimalisatie van inkoop en verkoop van energie: Met een energiehub en een slim Energy Management Systeem (EMS), zoals Eniris, kan energie worden ingekocht wanneer de prijzen op de European Energy Exchange (EEX) laag zijn (soms zelfs negatief), en worden verkocht of verbruikt wanneer de prijzen hoog zijn (40+ cent/kWh). Dit 'arbitreren' op dynamische tarieven is een belangrijke waardebron. Een industriële onderneming met een jaarverbruik van 1.500 MWh en een batterij van 1.000 kW / 2.000 kWh kan hiermee jaarlijks tussen de €40.000 en €60.000 besparen door slimme handel.
- Minder kosten door netcongestie en curtailment: Bedrijven die veel zonne-energie opwekken en geen terugleverruimte hebben (ODN 0 kW), lopen aanzienlijke inkomsten mis. Met batterijopslag binnen de hub kan deze energie worden opgeslagen voor later gebruik of worden verhandeld tegen betere prijzen, waardoor verloren opwek (curtailment) wordt geminimaliseerd. Dit kan resulteren in een hogere zelfconsumptie en zelfvoorziening, wat direct doorwerkt in de portemonnee.
- Mogelijkheden voor fiscale regelingen en subsidies: De overheid stimuleert initiatieven voor energie-efficiëntie en duurzame energieopwekking. Denk aan regelingen zoals de Energie-investeringsaftrek (EIA) of de Milieu-investeringsaftrek (MIA) en Vamil. Voor grotere projecten kan de SDE++-regeling uit 2026, gericht op collectieve duurzame opwek en opslag, relevant zijn, hoewel de toekenning afhangt van de budgetten en de subsidie-intensiteit. De Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO) kan hierover meer informatie geven.
Voorbeeld: exploitatiekosten en inkomsten voor een industriële batterij
Stel, een industriële productiebedrijf in Gelderland met een aansluiting van LDN 537 kW en ODN 630 kW heeft 1.032 kWp zonnepanelen en investeert in een batterijopslag systeem van 1.000 kW / 2.000 kWh. De investering bedraagt circa €542.000. De jaarlijkse baten worden geschat op circa €109.000. Deze baten bestaan uit circa €40.600 lagere energiekosten door hogere zelfconsumptie en peak shaving, en het overige deel uit arbitrage-inkomsten op de stroommarkt. Dit resulteert in een terugverdientijd van circa 5,0 jaar. De netafname daalt met ongeveer 50% (van 415 MWh naar 207 MWh per jaar) en de teruglevering met 42% (van 561 MWh naar 326 MWh per jaar), waardoor de afhankelijkheid van het net aanzienlijk afneemt.
Kostenopbouw van een collectief batterijopslagsysteem
De investering in een collectief batterijopslagsysteem voor een energiehub is complex en afhankelijk van diverse factoren. Hieronder een indicatieve kostenopbouw voor 2026:
| Kostenpost | Indicatieve Bandbreedte (voor systeem van 500 kW / 1.000 kWh) | Toelichting |
|---|---|---|
| Hardware (LiFePO4 batterijcellen) | €150.000 - €250.000 | Cellen en modules, inclusief Battery Management System (BMS). LiFePO4-batterijen bieden 6000+ cycli en 15-20 jaar levensduur. |
| Omvormer(s) (PCS) | €80.000 - €120.000 | Power Conversion System, inclusief benodigde transformatoren en schakelapparatuur. |
| Energy Management Systeem (EMS) | €20.000 - €40.000 | Software en hardware voor slimme sturing, optimalisatie van inkoop/verkoop en peak shaving, zoals Eniris EMS. |
| Installatiekosten (arbeid en materialen) | €50.000 - €80.000 | Plaatsing, bekabeling, aansluiting en configuratie van het gehele systeem. |
| Netaansluiting en meterkastaanpassingen | €15.000 - €30.000 | Verzwaring/aanpassing van de gezamenlijke aansluiting, inclusief de eventuele kosten van de netbeheerder. |
| Bouwkundige aanpassingen (buitenopstelling) | €10.000 - €25.000 | Fundering, omkasting, brandwerende voorzieningen, eventueel hekwerk en aanrijdbeveiliging. |
| Vergunningen, engineering en projectmanagement | €10.000 - €20.000 | Kosten voor haalbaarheidsstudies, vergunningsaanvragen en projectcoördinatie. |
| Totale investering per kWh opslag | Circa €250 - €550 per kWh (voor grotere systemen) | De bandbreedte is afhankelijk van de grootte en complexiteit van het systeem. Grotere systemen (vanaf circa 500 kWh) neigen naar de onderkant van deze bandbreedte. |
De investering per kWh opslag ligt, inclusief omvormer, EMS en installatie, in de bandbreedte van circa €250 tot €550 per kWh. Dit toont aan dat de terugverdientijd van collectieve batterijopslag bij netcongestie sterk afhankelijk is van de schaal en de gemaakte keuzes. Systemen met een ontlaadduur van rond de 2 uur (bijvoorbeeld 125 kW / 261 kWh) worden in de praktijk veel toegepast.
Fase 4: Netaansluitingstraject en de rol van UltiPower
Het realiseren van een energiehub en bijbehorende batterijopslag vraagt om een doordacht netaansluitingstraject. Als nuchtere vakmensen van UltiPower ondersteunen we u hierin, van de eerste verkenning tot de uiteindelijke oplevering. We werken vanuit een diepgaande technische kennis en een eerlijke benadering, waarbij we de complexe materie behapbaar maken.
Onze aanpak begint met een gedetailleerde analyse van de huidige situatie. We duiken in de kwartierdata van de deelnemende bedrijven om verbruiksprofielen te doorgronden en piekvermogens in kaart te brengen. Dit is cruciaal om de juiste dimensionering van de batterijopslag te bepalen. We kijken niet alleen naar de individuele behoeften, maar ook naar de collectieve synergie binnen de energiehub. Vervolgens begeleiden we u bij de voorbereiding van de aanvraag bij de netbeheerder, zoals Enexis, Liander of Stedin, voor de groepstransportovereenkomst en de benodigde transportcapaciteit. Dit omvat onder andere:
- Het vaststellen van de optimale LDN (Levering Door Netbeheerder) en ODN (Opname Door Netbeheerder) waarden voor de gehele hub.
- Het opstellen van een technisch plan dat voldoet aan alle relevante normen, zoals NEN 1010 voor laagspanningsinstallaties en de eisen van de netbeheerder.
- Afstemming met de netbeheerder over de technische specificaties en planning van de aansluiting.
- Het adviseren over de meest geschikte contractvorm en tarifering voor de collectieve energie-uitwisseling.
We zorgen ervoor dat de aanvraag volledig en correct is, wat de doorlooptijd aanzienlijk kan verkorten. Na de goedkeuring van de netbeheerder doorlopen we samen de aansluitgegevens en zorgen we voor een vlekkeloze integratie van de industriële batterijsystemen en het Energie Management Systeem. Bereken uw besparing en ontdek hoe wij u kunnen helpen met een robuuste energieoplossing.
Fase 5: Doorgerekende scenario's voor agrarische en transportbedrijven
Om de veelzijdigheid van energiehubs en batterijopslag te illustreren, kijken we naar twee doorgerekende scenario's, één voor een agrarisch bedrijf en één voor een transport-/mobiliteitsbedrijf. Deze voorbeelden zijn gebaseerd op geanonimiseerde praktijkcases en geven een realistisch beeld van de potentiële baten.
Scenario 1: Agrarisch bedrijf met veel PV-opwek (Salland, Overijssel)
Een agrarisch bedrijf in Salland, met een aansluiting van LDN 173 kW / ODN 173 kW en 206 kWp zonnepanelen, kampt met hoge teruglevering en wil de zelfconsumptie en zelfvoorziening verhogen. Het investeert in een batterij van 125 kW / 261 kWh (ontlaadduur circa 2 uur), met een investering van circa €64.000.
- Zelfconsumptie stijgt van 26,4% naar 50,5%.
- Zelfvoorziening stijgt van 43,0% naar 82,3%.
- Netafname daalt significant van 66,0 MWh naar 24,9 MWh per jaar (-62%).
- Teruglevering daalt van 138,9 MWh naar 93,4 MWh per jaar (-33%).
- Jaarlijkse baten door lagere energiekosten en verminderde teruglevering (tegen lage vergoeding) bedragen circa €19.300.
- De terugverdientijd is circa 3,4 jaar.
Conclusie: Voor agrarische bedrijven met veel PV en een relatief laag eigen verbruik is batterijopslag een zeer effectieve oplossing om zelfconsumptie te verdubbelen en de netafname drastisch te verlagen. Er blijft wel teruglevering over, dus verdere uitbreiding van opslag kent afnemende meeropbrengst.
Scenario 2: Transport-/mobiliteitsbedrijf met laadinfrastructuur (Overijssel)
Een transportbedrijf in Overijssel met een aansluiting van LDN 350 kW / ODN 0 kW en 468 kWp zon, heeft behoefte aan flexibiliteit voor laadinfrastructuur en wil netkosten beperken. Het investeert in een batterij van 500 kW / 1.044 kWh, met een investering van circa €279.000.
- Zelfconsumptie stijgt van 95,0% naar 98,3%.
- Zelfvoorziening stijgt van 30,0% naar 31,0%.
- Netafname daalt licht van 951 MWh naar 929 MWh per jaar (-2,3%).
- Teruglevering gaat van 14,2 MWh naar 0 MWh (-100%), omdat de ODN 0 kW is en alle opwek nu intern wordt gebruikt of opgeslagen.
- Jaarlijkse baten door inkoopoptimalisatie en vermindering van dure piekbelastingen bedragen circa €89.400.
- De terugverdientijd is circa 3,2 jaar.
Conclusie: Bij een ODN van 0 kW verschuift de businesscase volledig naar inkoopoptimalisatie, netkostenreductie en het oplossen van terugleverbeperking. Een batterij lost overschrijdingen van de aansluitwaarde alleen op als de sturing daar expliciet op is ingericht naast handel en inkoop. De waardebronnen zijn in dit geval dus vooral gerelateerd aan het flexibel laden en ontladen van voertuigen. De netuitwisseling – alle elektriciteit die over de aansluiting gaat – wordt hier slim beheerd om dure pieken te vermijden.
Fase 6: Valkuilen en uitzonderingen bij groepstransportovereenkomsten
Hoewel een groepstransportovereenkomst energiehub veel voordelen biedt, zijn er ook valkuilen en situaties waarin het minder zinvol is. Wij geloven in eerlijke kanttekeningen en concrete cijfers, dus hier een aantal overwegingen:
- Geen netcongestie: Als in een specifieke regio, zoals delen van Zeeuws-Vlaanderen of de Waddeneilanden, (nog) geen sprake is van netcongestie, is de directe noodzaak voor een complexe groepstransportovereenkomst minder groot. De kosten en complexiteit wegen dan mogelijk niet op tegen de baten van het omzeilen van een niet-bestaand probleem. De voordelen verschuiven dan meer naar handel op de dagmarkt en onbalansmarkt, wat een andere businesscase vraagt.
- Te kleine schaal: Voor een zeer beperkt aantal bedrijven met een geringe energiebehoefte of -opwek is een energiehub wellicht te complex en te duur in aanleg en beheer. De voordelen van gezamenlijk transport wegen dan niet op tegen de investering in de hubinfrastructuur, het EMS en de bijbehorende processen. Er is een kritische massa nodig voor een rendabele businesscase.
- Onvoldoende lokale opwek: Een energiehub is het meest effectief wanneer er een aanzienlijke lokale productie van duurzame energie is (bijvoorbeeld grote zonneparken of windturbines). Als er weinig tot geen lokale opwek is, verminderen de mogelijkheden voor het optimaliseren van zelfconsumptie en het verminderen van de afhankelijkheid van het landelijke net aanzienlijk. De hub functioneert dan primair als buffer voor inkoopoptimalisatie.
- Complexiteit van afspraken en beheer: Het opzetten en beheren van een groepstransportovereenkomst en energiehub vereist gedegen afspraken tussen alle deelnemende partijen, de netbeheerder en eventuele facilitators. Het opstellen van juridische contracten, het bepalen van de verdeelsleutel voor kosten en baten, en het dagelijks beheer van het smart grid (bijvoorbeeld via een PowerMatcher-achtig systeem) kan veel tijd en energie kosten. Een goede facilitator en een heldere governance structuur zijn essentieel.
- Te scherp dimensioneren zonder marge: Bij de dimensionering van de batterijopslag is het cruciaal om niet te scherp te sturen op de pieken. Als de batterij leeg is en er komt alsnog een onverwachte piek, valt het voordeel van peak shaving weg. Een buffer is noodzakelijk, bijvoorbeeld door een back-upreserve in de State of Charge aan te houden voor kritieke processen of noodstroom.
Fase 7: Praktische stappen voor uw collectieve energieproject
Het traject om een collectief energieproject met een groepstransportovereenkomst te realiseren, doorloopt verschillende stappen. Hieronder een indicatief stappenplan met doorlooptijden:
| Stap | Wie doet wat | Geschatte doorlooptijd |
|---|---|---|
| 1. Initiatie en haalbaarheidsstudie | Ondernemerscollectief, facilitator (bijv. Alius), UltiPower | 4-8 weken |
| Verkenning behoefte, kwartierdata-analyse, eerste concept energy hub, indicatieve businesscase, overleg met gemeente en provincie. | ||
| 2. Contact netbeheerder en conceptovereenkomst | UltiPower, netbeheerder (bijv. Enexis, Liander), facilitator | 6-12 weken |
| Aanvragen voorinformatie, technische specificaties gezamenlijke aansluiting, concept groepstransportovereenkomst opstellen. | ||
| 3. Gedetailleerde engineering en vergunningen | UltiPower, ingenieursbureau, gemeente | 8-16 weken |
| Uitgebreid ontwerp batterijopslag en EMS, elektrische schema's, locatieplan, aanvragen omgevingsvergunning en eventuele SDE++-subsidies via RVO. | ||
| 4. Contractering en financiering | Ondernemerscollectief, banken, UltiPower, facilitator | 4-8 weken |
| Definitieve groepstransportovereenkomst tekenen, financiering regelen, leveringscontracten voor hardware en installatie. | ||
| 5. Realisatie en installatie | UltiPower, aannemers | 12-24 weken |
| Plaatsing batterij, omvormers, EMS, bekabeling en aansluiting op het net conform NEN 1010 en brandveiligheidsvoorschriften. | ||
| 6. Oplevering en ingebruikname | UltiPower, netbeheerder, onafhankelijke inspecteur | 2-4 weken |
| Controle conform SCIOS Scope 12, inspectie door netbeheerder, aanmelding bij energieleveren.nl, instructie en overdracht. | ||
| 7. Monitoring en optimalisatie | UltiPower, ondernemerscollectief | Doorlopend |
| Continu bewaken van prestaties, bijsturen van het EMS, periodiek onderhoud om levensduur te garanderen. |
De totale doorlooptijd kan variëren van 9 maanden tot ruim 1,5 jaar, afhankelijk van de complexiteit, de reactietijden van betrokken partijen en de benodigde vergunningen. Een nauwkeurige planning en goede communicatie zijn hierbij essentieel.
Veelgestelde vragen
Hoe werkt een groepstransportovereenkomst voor bedrijventerreinen?
Een groepstransportovereenkomst voor bedrijventerreinen is een afspraak waarbij meerdere bedrijven gezamenlijk gebruikmaken van één of meerdere grote netaansluitingen. Dit gebeurt vaak in combinatie met een energiehub, waar lokale opwek en opslag van energie worden gecoördineerd. De overeenkomst, gesloten met de netbeheerder, regelt de rechten en plichten voor dit collectieve energiebeheer, waardoor de druk op het net vermindert en de deelnemende bedrijven minder afhankelijk worden van individuele netbeperkingen.
Wat zijn de voordelen van een energiehub voor bedrijven?
De voordelen van een energiehub voor bedrijven zijn divers. Allereerst wordt netcongestie omzeild, wat groei ondanks netbeperkingen mogelijk maakt. Ten tweede optimaliseren bedrijven hun energieverbruik door lokaal opgewekte stroom efficiënter te benutten en te handelen op dynamische tarieven, wat leidt tot lagere energiekosten. Ten slotte zorgt het voor een robuuster en toekomstbestendiger energiesysteem, met meer grip op de eigen energievoorziening en potentieel lagere CO2-uitstoot.
Wat is de terugverdientijd van collectieve batterijopslag bij netcongestie?
De terugverdientijd van collectieve batterijopslag bij netcongestie varieert sterk, maar ligt doorgaans tussen de 3 en 8 jaar. Dit is afhankelijk van factoren zoals de initiële investeringskosten (die variëren van circa €250 tot €550 per kWh opslag), de grootte van het systeem, de besparingen op netbeheerkosten, de inkomsten uit energiehandel en de mate van reductie van curtailment. Fiscale regelingen en subsidies zoals EIA of SDE++ kunnen de terugverdientijd verder verkorten.
Welke subsidiemogelijkheden zijn er voor energiehubs en groepscontracten?
Voor energiehubs en groepscontracten zijn er diverse subsidiemogelijkheden, hoewel deze projectspecifiek zijn. Bedrijven kunnen mogelijk gebruikmaken van de Energie-investeringsaftrek (EIA), Milieu-investeringsaftrek (MIA) of Vamil, die belastingvoordeel bieden op duurzame investeringen. Voor grotere projecten kan de SDE++-regeling, gericht op de productie van hernieuwbare energie en CO2-reductie, relevant zijn. Ook provincies, zoals Noord-Brabant, kunnen specifieke ondersteuning bieden voor lokale energie-initiatieven. De Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO) is het primaire contactpunt voor deze regelingen.
Waarom kiezen ondernemers voor een groepstransportovereenkomst om netcongestie op te lossen?
Ondernemers kiezen voor een groepstransportovereenkomst om netcongestie op te lossen omdat het een proactieve en collectieve aanpak biedt voor een individueel belemmerend probleem. Door samen te werken, kunnen ze de beperkte transportcapaciteit van het net efficiënter benutten, grote investeringen in individuele netaansluitingen vermijden en gezamenlijk profiteren van schaalvoordelen in de aanschaf en het beheer van batterijopslag en slimme energietechnologieën. Dit stelt hen in staat om te blijven groeien, zelfs wanneer het landelijke net onder druk staat.
Bronnen
- Solar Magazine — Ondernemers Bergeijk tekenen groepstransportovereenkomst — gepubliceerd op Thu, 06 Aug 2026 06:05:00 GMT
Verder lezen
- Meer over subsidies voor batterijopslag
- Meer over ons werkgebied
- Meer over peakshaving met een batterij
- Meer over je eigen voordeel berekenen
- Meer over een melkveebedrijf met batterijopslag
Aanleiding voor dit artikel: berichtgeving van Solar Magazine.
