Op de onbalansmarkt kan een batterij geld verdienen door het elektriciteitsnet te stabiliseren. Dit gebeurt wanneer TenneT een disbalans tussen vraag en aanbod detecteert. Aggregators bundelen de flexibiliteit van meerdere batterijen en bieden deze aan, bijvoorbeeld via FCR of aFRR. Door snel te laden of ontladen, draagt jouw batterij bij aan de netstabiliteit en ontvangt een vergoeding. Dit vraagt om een slim energiemanagementsysteem en een batterij met voldoende vermogen en capaciteit.
In het kort
- De onbalansmarkt biedt ondernemers in Noordoost-Overijssel kansen om extra inkomsten te genereren met hun batterij door het net te balanceren.
- Deelname via een aggregator vereist een strategische dimensionering van de batterij en een geavanceerd Energiemanagementsysteem (EMS).
- Naast de potentie voor extra verdiensten, is een realistische businesscase cruciaal, waarbij rekening gehouden wordt met vermogens-, capaciteits- en marktrisico's.
De energiemarkt verandert snel. Terwijl de salderingsregeling per 1 januari 2027 voor huiseigenaren stopt, opent dit juist de deur voor nieuwe verdienmodellen voor batterijopslag, zeker voor ondernemers met grotere systemen. Eén van die modellen is het participeren op de onbalansmarkt, een flexmarkt waar met slimme aansturing extra rendement te behalen valt. Maar wat houdt dit precies in en is het rendabel voor jouw bedrijf in bijvoorbeeld Steenwijk, Hardenberg of Ommen, in de regio's Noordoost-Overijssel en de Kop van Overijssel?
"Mijn batterij verdient automatisch geld op de onbalansmarkt": Een misvatting met grote risico's
Het idee dat een batterij op de onbalansmarkt automatisch geld genereert, is te simpel. Hoewel de potentie er zeker is, vraagt het actief verdienen op deze markt om een doordachte aanpak, specifieke technologie en inzicht in de complexiteit van de energiemarkt. Veel ondernemers denken dat ze enkel een batterij hoeven te plaatsen om direct van de onbalansmarkt te profiteren, zonder de fijne kneepjes van de regelgeving en de techniek te kennen. Dit kan leiden tot teleurstellingen en een tegenvallende terugverdientijd. In de agrarische sector, bijvoorbeeld in de omgeving van Hardenberg met veel melkveebedrijven en akkerbouwers die zelf veel zonne-energie opwekken en vaak kampen met netcongestie via netbeheerder Enexis, is deze vraag extra relevant. De onbalansmarkt is geen ‘set-and-forget’ systeem, maar een dynamische omgeving waar kennis en goede sturing essentieel zijn.
In werkelijkheid is de onbalansmarkt een plek waar TenneT, de nationale netbeheerder, disbalansen tussen vraag en aanbod van elektriciteit op het hoogspanningsnet corrigeert. Wanneer er meer stroom wordt opgewekt dan verbruikt, of andersom, ontstaat er onbalans. TenneT koopt dan op de spotmarkt extra vermogen in, of verkoopt juist overschotten. De prijzen hiervoor kunnen sterk fluctueren, van negatief (je krijgt betaald voor afname) tot zeer positief (je betaalt veel voor afname of krijgt veel voor levering). Deze markten zijn toegankelijk via gespecialiseerde partijen, zogenaamde aggregators. Zij bundelen de flexibiliteit van meerdere batterijen en bieden deze aan bij TenneT. Jouw batterij wordt dan, via een geavanceerd Energiemanagementsysteem (EMS), op commando van de aggregator geladen of ontladen, waardoor het net gestabiliseerd wordt.
Dit betekent dat de opbrengsten van een batterij op de onbalansmarkt direct afhankelijk zijn van de marktprijzen en de frequentie waarmee jouw batterij ingezet kan worden. Een te kleine batterij of een systeem zonder de juiste communicatie en sturing zal niet effectief kunnen deelnemen. Bovendien zijn er risico's. Als je batterij bijvoorbeeld op het verkeerde moment ontlaadt tegen een lage prijs, of laadt tegen een te hoge prijs, kan het rendement negatief uitpakken. Daarom is het cruciaal om niet alleen naar de potentiële opbrengsten te kijken, maar ook naar de kosten, de levensduur van de batterij en de expertise van de partij die je hierin adviseert en begeleidt. Een degelijke simulatie met historische marktprijzen en jouw specifieke verbruiksprofiel is onmisbaar.
"Elke batterij kan meedoen aan de onbalansmarkt": Hoe vermogen en reactietijd de selectie bepalen
Niet elke batterij is geschikt voor actieve deelname aan de onbalansmarkt. Veel ondernemers denken dat zodra een batterij geïnstalleerd is, deze automatisch kan bijdragen aan het balanceren van het net. De realiteit is complexer: er zijn strenge technische eisen aan het vermogen (kW), de capaciteit (kWh) en vooral de reactietijd van het systeem. Een onjuiste aanname hierover kan leiden tot een kostbare investering die niet de gewenste financiële flexibiliteit oplevert.
TenneT hanteert strikte eisen voor partijen die frequentiereserves leveren. We onderscheiden hierin met name FCR (Frequency Containment Reserve) en aFRR (automatic Frequency Restoration Reserve), twee belangrijke producten op de flexmarkt.
- FCR, oftewel primaire reserve, is bedoeld voor de zeer snelle en automatische stabilisatie van de netfrequentie. Batterijen die hieraan deelnemen moeten binnen seconden kunnen reageren op kleine frequentieafwijkingen. Dit vereist een hoog vermogen ten opzichte van de capaciteit (een hoge C-rate) en een zeer snelle communicatie. De vergoeding voor FCR bedraagt in 2024 circa 5-10 euro per MW per uur voor het beschikbaar stellen van het vermogen.
- aFRR, de automatische frequentieherstelreserve, is voor de iets langzamere, geautomatiseerde correctie van de frequentie en de uitwisseling van vermogen met omliggende landen. Hier zijn reactietijden van minuten acceptabel, en de batterij moet het vermogen gedurende langere tijd kunnen leveren. Dit vraagt meer van de capaciteit van de batterij. Voor aFRR zijn de opbrengsten sterk afhankelijk van de actuele marktwaarden en de ingezette volumes.
Voor deelname aan deze markten is vaak een minimale capaciteit van 200 kWh, gekoppeld aan een aanzienlijk vermogen, benodigd om economisch rendabel te zijn. Een thuisbatterij van bijvoorbeeld 5-15 kWh is doorgaans te klein om zelfstandig een significante bijdrage te leveren of daar een interessante vergoeding voor te krijgen. Voor agrarische bedrijven in de Kop van Overijssel met grote zonneopstellingen en een batterij van bijvoorbeeld 125 kW / 261 kWh (agrarische batterijopslag), is deelname echter wel degelijk een optie via een aggregator. De cruciale factoren zijn dus: vermogenseisen, capaciteitseisen en de reactiesnelheid van het systeem, in combinatie met een slim energiemanagementsysteem (EMS) dat continu de marktsignalen kan verwerken en de batterij aanstuurt. Voldoende technische onderlegdheid en een robuust systeem zijn onmisbaar.
"Een virtuele energiecentrale klinkt ingewikkeld, maar is makkelijk te implementeren": Over standaarden en koppelingen
De term virtuele energiecentrale (VPP) klinkt voor veel ondernemers futuristisch en onbereikbaar, maar de achterliggende gedachte is relatief eenvoudig: het bundelen van de flexibiliteit van kleinere, decentrale energiebronnen, zoals jouw batterij, om gezamenlijk te functioneren als één grote centrale. Wat echter vaak wordt onderschat, is de complexiteit van de implementatie, met name op het gebied van standaardisatie en datakoppeling. Deze aanname dat het 'wel goed komt' met de integratie, kan leiden tot frustratie en hoge implementatiekosten.
De Nederlandse overheid streeft naar een blauwdruk voor virtuele energiecentrales, waarbij thuis-, buurt- en industriële batterijen naadloos kunnen samenwerken. Het doel is dat jouw energieopslag op de onbalansmarkt zo flexibel mogelijk kan worden ingezet. Echter, dit vereist gestandaardiseerde interfaces en datakoppelingen tussen de batterijen, de Energiemanagementsystemen (EMS) en de aggregators. Zonder universele standaarden is elke koppeling maatwerk, wat kostbaar en foutgevoelig is. Netbeheerders als Enexis in Noordoost-Overijssel en de Kop van Overijssel en Liander in de Veluwe en de Betuwe, juichen deze ontwikkeling toe, omdat het de belasting op het elektriciteitsnet kan verminderen en netcongestie kan helpen beheersen. Dit zijn uitdagingen die spelen bij veel agrarische bedrijven en industriële ondernemers met veel zonne-energie.
Voor jou als ondernemer betekent dit dat bij de keuze van een batterijsysteem en EMS, je verder moet kijken dan de aanschafprijs alleen. Vraag naar de compatibiliteit van het systeem met open standaarden en de ervaring van de leverancier met VPP-integratie. Een goed EMS, zoals Eniris EMS, is cruciaal; het stuurt de batterij niet alleen op dynamische prijzen en jouw eigen verbruik, maar kan ook commando's van een aggregator ontvangen en uitvoeren. Zonder deze intelligentie en connectiviteit blijft je batterij een geïsoleerd systeem dat niet of nauwelijks kan bijdragen aan een VPP en daarmee geen extra inkomsten uit de onbalansmarkt kan genereren. De markt voor VPP-technologie en bijbehorende software is volop in ontwikkeling, en het is verstandig om te kiezen voor systemen die toekomstbestendig zijn en zich eenvoudig laten integreren in bredere energienetwerken.
"Ik verdien mijn batterij snel terug met onbalansmarkt": Een gevoeligheid voor aannames
De terugverdientijd van een batterij op de onbalansmarkt is geen vast gegeven en hangt sterk af van verschillende aannames. Ondernemers zien vaak rooskleurige scenario's en schatten de terugverdientijd te kort in, zonder rekening te houden met de volatiliteit van de markten of de variatie in operationele kosten. Een te optimistische projectie kan leiden tot teleurstelling en een financieel risico. Een zorgvuldige gevoeligheidsanalyse is daarom onmisbaar.
De verdiensten op de onbalansmarkt worden berekend met de volgende formule: Jaarlijkse opbrengst (€/jaar) = Batterijvermogen (MW) * Beschikbaarheid (uur/jaar) * Gemiddelde onbalansvergoeding (€/MWh). De terugverdientijd bereken je vervolgens als: Terugverdientijd (jaar) = Totale investering (€) / (Jaarlijkse opbrengst - Jaarlijkse kosten).
Laten we een rekenvoorbeeld nemen voor een agrarisch bedrijf in Noordoost-Overijssel, bijvoorbeeld nabij Ommen, met een aanzienlijke zonne-energieinstallatie. Stel, je investeert in een batterij van 1 MW / 2 MWh (1000 kW / 2000 kWh), vergelijkbaar met systemen die wij leveren zoals de SolaX containeropslag (zakelijke batterijopslag). De totale investering bedraagt circa €542.000, inclusief omvormer, EMS en installatie. Dit komt neer op ongeveer €271 per kWh.
Scenario 1: Optimistisch
- Batterijvermogen: 1 MW
- Beschikbaarheid voor onbalansmarkt: 8.000 uur per jaar (circa 90%)
- Gemiddelde onbalansvergoeding: €100/MWh (dit is een gunstige aanname, gezien de volatiliteit)
- Jaarlijkse opbrengst: 1 MW * 8.000 uur * €100/MWh = €800.000
- Jaarlijkse operationele kosten (onderhoud, degradatie, aggregator fee): €40.000 (circa 7,5% van investering)
- Netto jaarlijkse baten: €800.000 - €40.000 = €760.000
- Terugverdientijd: €542.000 / €760.000 = circa 0,7 jaar.
Scenario 2: Realistisch
- Batterijvermogen: 1 MW
- Beschikbaarheid voor onbalansmarkt: 6.000 uur per jaar (minder door eigen gebruik, onderhoud, netbeperkingen)
- Gemiddelde onbalansvergoeding: €40/MWh (een voorzichtiger, meer gemiddelde prijs)
- Jaarlijkse opbrengst: 1 MW * 6.000 uur * €40/MWh = €240.000
- Jaarlijkse operationele kosten: €40.000
- Netto jaarlijkse baten: €240.000 - €40.000 = €200.000
- Terugverdientijd: €542.000 / €200.000 = circa 2,7 jaar.
Gevoeligheidsanalyse: Wat als de gemiddelde onbalansvergoeding 20% afwijkt in het realistische scenario?
| Parameter | Basisscenario (€40/MWh) | 20% Lager (€32/MWh) | 20% Hoger (€48/MWh) |
|---|---|---|---|
| Gemiddelde onbalansvergoeding | €40/MWh | €32/MWh | €48/MWh |
| Jaarlijkse opbrengst | €240.000 | €192.000 | €288.000 |
| Netto jaarlijkse baten | €200.000 | €152.000 | €248.000 |
| Terugverdientijd | 2,7 jaar | 3,6 jaar | 2,2 jaar |
Zoals je ziet, is de terugverdientijd zeer gevoelig voor de gemiddelde onbalansvergoeding en de beschikbaarheid van de batterij. Een verschil van 20% in de vergoeding kan de terugverdientijd met bijna een jaar verlengen of verkorten. Dit onderstreept het belang van een zorgvuldige analyse, waarbij je rekening houdt met de variabiliteit van de markt en de technische beperkingen van jouw specifieke situatie. Wij raden altijd aan om een brede bandbreedte aan te houden voor de terugverdientijd, bijvoorbeeld tussen de 3 en 7 jaar, en de businesscase regelmatig te herzien. De levensduur van LiFePO4-batterijen (kennisbank) met 6000+ cycli en 15-20 jaar, biedt gelukkig wel een lange horizon om eventuele fluctuaties op te vangen.
"Elke aanbieder is hetzelfde": Let op installatieteam, garanties en contractvoorwaarden
De markt voor batterijopslag groeit snel, en daarmee ook het aantal aanbieders. Veel ondernemers kijken enkel naar de laagste prijs of de snelste levertijd, zonder zich te verdiepen in de kwaliteit van de installatie, de garanties en de contractvoorwaarden. Dit is een veelgemaakte fout die kan leiden tot onvoorziene kosten, technische problemen en het vervallen van garanties. Een betrouwbare partner met een eigen installatieteam en duidelijke afspraken is van essentieel belang.
Wanneer je overweegt te investeren in een batterij voor de onbalansmarkt, zijn er kritische punten om op te letten bij het selecteren van een aanbieder:
- Vast installatieteam: Vraag of de aanbieder werkt met eigen, gecertificeerde monteurs of dat er wordt uitbesteed aan derden. Een eigen team zorgt vaak voor meer consistentie in kwaliteit en expertise, en een betere communicatie tijdens de installatie. Dit is essentieel voor een complexe installatie als een batterijcontainer of een industriële opstelling.
- Garanties: Controleer nauwkeurig welke garanties je krijgt op de batterijcellen, de omvormers en de installatie zelf. Let op de duur van de garantie, de voorwaarden (bijvoorbeeld minimaal aantal cycli of restcapaciteit na X jaar) en de partij die de garantie afgeeft (fabrikant of installateur). Een goede LiFePO4-batterij heeft vaak 10 jaar productgarantie, maar de garantie op de installatie en de prestaties kan hier los van staan.
- Contractvoorwaarden: Lees het contract met de aggregator voor deelname aan de onbalansmarkt zorgvuldig door. Let op de duur van het contract, de flexibiliteit bij opzegging, de vergoedingen (vast of variabel, en hoe worden deze berekend?), eventuele boetes bij niet-leveren en de afspraken rondom het Energiemanagementsysteem (EMS) en datadeling. Sommige contracten zijn minder flexibel dan je zou wensen, wat je inkomsten kan beïnvloeden.
- Service en onderhoud: Een batterijsysteem vereist periodiek onderhoud en inspectie. Vraag naar de serviceovereenkomst, de responstijden bij storingen en de beschikbaarheid van reserveonderdelen. Goede service is cruciaal om de maximale levensduur en een hoog rendement te garanderen.
- Veiligheid en normen: Zorg ervoor dat de installatie voldoet aan relevante normen en veiligheidseisen. Denk hierbij aan NEN 4288 voor veilige bedrijfsvoering, en in sommige gevallen kan een SCIOS Scope 12 of Scope 15 inspectie vereist zijn door verzekeraars. Dit is vooral belangrijk voor grotere zakelijke en industriële systemen.
Het kiezen van de juiste partner voor jouw batterijproject is net zo belangrijk als de keuze van de batterij zelf. Een betrouwbare aanbieder helpt je niet alleen bij de installatie, maar ook bij het optimaliseren van je businesscase en het navigeren door de complexiteit van de energiemarkt.
"Onze expertise: Ontwerp en locatiekeuze bepalen het succes van uw batterij op de onbalansmarkt"
Bij UltiPower zien we dagelijks de uitdagingen en kansen die de energietransitie met zich meebrengt, zeker voor ondernemers in Noordoost-Overijssel en de Kop van Overijssel. Wij geloven in nuchterheid en vakmanschap. Daarom starten wij elk traject met een grondige analyse van jouw situatie. Dit betekent dat we niet zomaar een batterij plaatsen, maar samen met jou kijken naar de beste locatie, de opstelling en de benodigde fundatie. Denk aan een robuuste plaatsing op jouw erf in Steenwijk of Hardenberg, rekening houdend met aanrijdbeveiliging en toegankelijkheid voor onderhoud. We ontwerpen een efficiënt kabeltracé en bepalen het optimale ruimtebeslag voor een veilige en rendabele installatie van jouw batterij. Deze gedegen voorbereiding is essentieel voor een succesvolle integratie, vooral als je wilt deelnemen aan flexmarkten zoals de onbalansmarkt. Ons doel is een schetsontwerp te leveren dat de basis vormt voor een solide investering, waarbij alle praktische aspecten zijn meegenomen. Zo ben je verzekerd van een oplossing die echt bij jouw bedrijf past, met duidelijke afspraken en een transparante aanpak. Wil je weten wat dit voor jouw situatie betekent? Vraag een businesscase aan.
"Netcongestie beperkt mijn rendement": Waarom een slimme batterij juist nu voordelen biedt
Netcongestie is een groeiend probleem in veel regio's, zeker in Noordoost-Overijssel en de Kop van Overijssel, waar de netbeheerder (Enexis) moeite heeft om het elektriciteitsnet uit te breiden en de vraag naar transport van elektriciteit bij te houden. Veel ondernemers denken dat netcongestie de mogelijkheden van een batterij beperkt, omdat ze hun opgewekte stroom niet volledig kunnen terugleveren of flexibel kunnen handelen. Echter, een goed gedimensioneerde batterij met een slim EMS kan juist nu een oplossing bieden en het rendement verhogen, zelfs bij netcongestie.
De realiteit is dat netcongestie inderdaad een uitdaging vormt voor de teruglevering van zonne-energie, vooral voor agrarische bedrijven met grote dakopstellingen. Maar een batterij, zoals een peakshaving-batterij, is niet alleen bedoeld voor teruglevering. Het kan op verschillende manieren bijdragen aan het optimaliseren van jouw energiehuishouding en het genereren van inkomsten:
- Verhoogd eigen verbruik en zelfvoorziening: Door zonne-energie op te slaan wanneer de productie hoog is en het net vol, en deze later te gebruiken wanneer jouw bedrijf de stroom nodig heeft, verhoog je jouw zelfconsumptie. Voor een melkveebedrijf in Noordoost-Overijssel betekent dit bijvoorbeeld dat de batterij overdag wordt geladen en 's avonds en 's ochtends vroeg de stallen van stroom voorziet. Wij zien in praktijkcases een stijging van zelfvoorziening van 10 tot 40 procentpunten bij agrarische profielen.
- Peak Shaving: Met een batterij kun je pieken in je netafname afvlakken, wat resulteert in lagere transportkosten en overschrijdingskosten bij de netbeheerder. Dit is de kern van piekshaving en levert direct kostenbesparing op. Een industrieel bedrijf in de verpakkingsindustrie kon de overschrijding boven de aansluitwaarde met circa 76% verlagen dankzij een 1 MW / 2 MWh batterij, wat een aanzienlijke besparing op de energienota opleverde.
- Verdienen aan de onbalansmarkt binnen contractgrenzen: Zelfs met beperkte exportmogelijkheden op drukke momenten, kan een batterij nog steeds ingezet worden voor de onbalansmarkt door flexibiliteit te bieden binnen de bestaande netaansluiting. Door strategisch te laden en ontladen, kun je reageren op de onbalansprijzen van TenneT. Het slimme Energiemanagementsysteem (EMS) van Eniris zorgt ervoor dat deze activiteiten gecoördineerd plaatsvinden en prioriteit geven aan de meest rendabele optie, of dit nu peak shaving is, zelfconsumptie optimalisatie, of deelname aan de onbalansmarkt.
- Noodstroomvoorziening: Voor agrarische bedrijven is een betrouwbare stroomvoorziening van levensbelang. Een batterij kan, mits juist geconfigureerd, als noodstroomvoorziening dienen bij stroomuitval, wat de bedrijfscontinuïteit waarborgt. Dit is een secundair voordeel dat vooral in afgelegen gebieden van de Kop van Overijssel extra waarde toevoegt.
Dus, in plaats van een belemmering te zijn, kan netcongestie juist een argument zijn om te investeren in batterijopslag. Het stelt je in staat om je eigen energie optimaal te benutten en tegelijkertijd bij te dragen aan de stabiliteit van het net, wat beloond kan worden via de onbalansmarkt en andere flexdiensten. Lees hier meer over de invloed van netcongestie en seizoenspatronen op uw energiebeheer: netcongestie.
Checklist: Benodigde documenten en data voor een onbalansmarkt analyse
Voordat je de mogelijkheden van deelname aan de onbalansmarkt voor jouw batterij kunt onderzoeken, zijn er specifieke documenten en data nodig. Een grondige analyse is cruciaal om een realistische businesscase op te stellen en veelvoorkomende fouten te vermijden. Het verzamelen van de juiste informatie bespaart tijd en voorkomt teleurstellingen.
Hier is een checklist met de belangrijkste items en waar je deze kunt vinden:
- Kwartiermetingen van je elektriciteitsverbruik en -teruglevering: Dit zijn de meest gedetailleerde gegevens over je energieprofiel.
- Waar te vinden: Via jouw meetbedrijf of direct bij de netbeheerder (Enexis in Noordoost-Overijssel en de Kop van Overijssel). Vraag om de kwartierdata van minimaal de laatste 12 tot 24 maanden in CSV-formaat.
- Details van je netaansluiting: Informatie over je gecontracteerd vermogen.
- Waar te vinden: In je contract met de netbeheerder. Hierin staan de LDN (Levering Door Netbeheerder) en ODN (Opname Door Netbeheerder) waarden vermeld, vaak in kW.
- Huidige energietarieven en contractvoorwaarden: Inzicht in je huidige kostenstructuur.
- Waar te vinden: Je energiecontract en recente energiefacturen. Let op vaste leveringskosten, transportkosten, onbalansverrekeningen en eventuele capaciteitstarieven.
- Informatie over je zonne-energie-installatie: Vermogen en verwachte opwek.
- Waar te vinden: Specificaties van je zonnepanelen (kWp), omvormers (kW) en eventueel opbrengstgegevens via monitoringsportals van de fabrikant.
- Ruimtelijke tekeningen en foto's van de locatie: Voor de planning van de installatie.
- Waar te vinden: Eigen bedrijfsadministratie of luchtfoto's. Dit helpt bij het bepalen van de meest geschikte en veilige opstellingsplek voor de batterij.
- Financiële gegevens: Budget en investeringscriteria.
- Waar te vinden: Eigen financiële administratie. Denk aan interne eisen voor terugverdientijd of ROI.
- Eventuele subsidiemogelijkheden: Kansen voor financiële ondersteuning.
- Waar te vinden: Raadpleeg onze subsidiepagina of RVO. Bijvoorbeeld de DUMAVA-subsidie voor sportclubs.
Met deze informatie kunnen we bij UltiPower een gedetailleerde analyse uitvoeren en een op maat gemaakte businesscase presenteren die realistisch de potentiële baten en kosten van een batterijopslag met deelname aan de onbalansmarkt weergeeft. Dit omvat een duidelijke berekening van de terugverdientijd en het verwachte rendement.
Beslisregel: Wanneer wel en wanneer niet investeren in een batterij voor de flexmarkt?
De keuze om te investeren in een batterij voor de flexmarkt, zoals de onbalansmarkt, is complex en afhankelijk van jouw specifieke situatie. Er zijn duidelijke indicaties wanneer het wel verstandig is, en wanneer juist niet. Deze beslisregel helpt je om een weloverwogen keuze te maken.
Kies voor batterijopslag voor de flexmarkt als:
- Je een jaarlijks energieverbruik hebt van minimaal 100 MWh en een significante piek in afname van minstens 100 kW. Een melkveebedrijf met een netaansluiting van 173 kW en 206 kWp zon kan bijvoorbeeld een batterij van 125 kW / 261 kWh overwegen om de netafname met 62% te verminderen en het eigen verbruik te verdubbelen. Dit is een sterke basis om flexibiliteit aan te bieden.
- Jouw bedrijf veel zonne-energie opwekt en last heeft van netcongestie, waardoor je zonnestroom niet volledig kunt terugleveren tegen een goede prijs. Een batterij kan deze overschotten opslaan en inzetten op gunstige momenten of aanbieden op de flexmarkt.
- Je te maken hebt met hoge piekbelastingkosten op je energierekening (capaciteitstarieven) of dreigt over je gecontracteerde vermogen heen te gaan. Met een batterij kan je pieken afvlakken (peak shaving), wat direct geld bespaart, zelfs voordat je aan de onbalansmarkt deelneemt.
- Je bereid bent te investeren in een geavanceerd Energiemanagementsysteem (EMS) dat continu de energiestromen en marktprijzen monitort en de batterij optimaal aanstuurt. Een standaard systeem is onvoldoende voor actieve deelname aan flexmarkten.
- Je een investeringsbudget hebt voor een batterijsysteem van minimaal 200 kWh capaciteit, met een vermogen van ten minste 100 kW. Kleinere systemen zijn vaak niet rendabel voor de onbalansmarkt vanwege de overheadkosten en technische eisen. De investering per kWh opslag ligt doorgaans tussen de €250 en €550, waarbij grotere systemen aan de onderkant van deze bandbreedte zitten.
Kies NIET voor batterijopslag voor de flexmarkt als:
- Je zelfconsumptie al boven de 90% ligt zonder inkoopvoordeel, en je geen plannen hebt om je energieprofiel drastisch te wijzigen. De toegevoegde waarde van een batterij voor optimalisatie van eigen gebruik is dan minimaal, en de flexmarkt levert dan waarschijnlijk ook te weinig op.
- Je een kleine netaansluiting hebt (bijvoorbeeld onder 3x80A) en jouw energieprofiel geen significante pieken of overschotten vertoont die met een batterij rendabel afgevlakt kunnen worden. Een batterij die te groot is voor jouw aansluiting kan ook leiden tot onrendabele investeringen, zoals we zagen bij een melkveebedrijf met een 55 kW-aansluiting en een 125 kW / 261 kWh batterij, waar de terugverdientijd opliep naar 7 jaar.
- Je niet bereid bent het systeem actief te beheren of een aggregator in te schakelen. De onbalansmarkt vraagt om dynamische aansturing, en zonder deze actieve deelname zijn de extra inkomsten minimaal.
- Je voornamelijk streeft naar een snelle terugverdientijd van minder dan 3 jaar op basis van puur de onbalansmarkt. De prijzen op deze markt zijn volatiel, en een dergelijke snelle terugverdientijd is zelden te garanderen, zoals onze gevoeligheidsanalyse aantoont. Houd rekening met een realistische bandbreedte van 3-7 jaar.
- De lokale netbeheerder (Enexis in de Kop van Overijssel) geen transportmogelijkheden biedt voor extra in- of uitgaand vermogen, zelfs niet met slimme sturing. Dit kan de deelname aan de onbalansmarkt beperken.
Door deze beslisregel te hanteren, kun je gericht bepalen of een investering in batterijopslag voor de flexmarkt een passende en rendabele stap is voor jouw bedrijf.
De complexiteit van de energiemarkt, de technische eisen en de financiële risico's maken het essentieel om goed geïnformeerd te zijn bij de overweging om met jouw batterij geld te verdienen op de onbalansmarkt. Van het begrijpen van FCR en aFRR tot het doorgronden van de contractvoorwaarden en de rol van aggregators, elk detail telt. Bij Ulti
Verder lezen
- Meer over verdienen op de onbalansmarkt
- Meer over industriële batterijsystemen
- Meer over peakshaving met een batterij
- Meer over je eigen voordeel berekenen
- Meer over een industriële batterij in Almelo
- Eerder schreven we over verdienen aan prijsverschillen epex met batterijen
- Eerder schreven we over verdienen aan prijsverschillen epex: zo werkt het slim
